Stare straty blokują wypłatę tegorocznego zysku

Rozjazd (saldo konta minus kwota, którą wolno wypłacić wspólnikom): 500 000 zł, czyli 16,7 % przychodu (3 000 000 zł).

Założenia: stan konta na 1.01.2024 = 0 zł; wpływy i koszty każdego roku rozliczone w tym samym roku (wynik roku = zmiana stanu konta, poza pożyczką); strata w księgach = strata podatkowa, zysk w księgach = dochód do opodatkowania; straty z 2024 i 2025 r. można odliczać od dochodu kolejnych pięciu lat, każdą jednorazowo do 5 000 000 zł albo po 50 % jej wysokości rocznie, więc w 2026 r. spółka odlicza jednorazowo całą stratę z 2024 r. (300 000 zł) i 100 000 zł straty z 2025 r. (50 % × 200 000 zł); stawka CIT nie ma znaczenia, bo dochód 2026 r. po odliczeniu strat wynosi 0 zł (tabela liczy 19 %); spółka rozlicza CIT na zasadach ogólnych: nie wybrała ryczałtu od dochodów spółek (rozdział 6b ustawy o CIT); spółka nie ma niepodzielonych zysków z lat ubiegłych ani kapitałów utworzonych z zysku, straty z lat 2024–2025 do czerwca 2027 r. nie zostały pokryte z innych kapitałów spółki, a umowa spółki nie przewiduje obowiązkowego przekazywania części zysku na kapitały; termin CIT: koniec trzeciego miesiąca następnego roku (31.03.2027, środa); zaokrąglenie do pełnych złotych.

Uproszczenia: pomijamy odsetki od pożyczki (zawarte w wynikach poszczególnych lat), zaliczki na CIT, VAT i wynik pierwszego półrocza 2027 r. (kwotę do podziału ustala się na podstawie zatwierdzonego sprawozdania za 2026 r.): żadne nie odwraca wniosku, bo kwota do podziału zależy od zysku 2026 r. i niepokrytych strat, a straty (500 000 zł) są większe niż zysk (400 000 zł); gdyby zysk przewyższał niepokryte straty, wspólnikom wolno byłoby wypłacić nadwyżkę.

Fachowo

Kwota przeznaczona do podziału między wspólników nie może przekraczać zysku za ostatni rok obrotowy, powiększonego o niepodzielone zyski z lat ubiegłych i kwoty z kapitałów utworzonych z zysku; pomniejsza się ją o niepokryte straty (art. 192 Kodeksu spółek handlowych). Wspólnik ma prawo do udziału w zysku wynikającym z rocznego sprawozdania finansowego i przeznaczonym do podziału uchwałą zgromadzenia wspólników (art. 191 § 1), które decyduje o podziale zysku albo pokryciu straty (art. 231 § 2 pkt 2). Wypłata otrzymana wbrew przepisom podlega zwrotowi (art. 198 § 1). W podatku straty rozlicza się inaczej: strata podatkowa z lat ubiegłych obniża dochód kolejnych pięciu lat (art. 7 ust. 5 ustawy o CIT), więc podatek za rok zysku może wynieść zero, ale limitu wypłaty dla wspólników to nie zmienia. Pożyczka otrzymana od wspólnika nie jest przychodem (art. 12 ust. 4 pkt 1), dlatego na koncie widać więcej, niż spółka zarobiła. Rozjazd dotyczy trzech wielkości: stanu konta, zysku roku i kwoty, którą wolno wypłacić.

Podstawa prawna

• Kwota przeznaczona do podziału między wspólników nie może przekraczać zysku za ostatni rok obrotowy (powiększonego o niepodzielone zyski i kwoty z kapitałów utworzonych z zysku), a pomniejsza się ją o niepokryte straty: ustawa z dnia 15 września 2000 r. Kodeks spółek handlowych, t.j. Dz.U. 2024 poz. 18, art. 192, tekst ustawy
• Wspólnik ma prawo do udziału w zysku wynikającym z rocznego sprawozdania finansowego i przeznaczonym do podziału uchwałą zgromadzenia wspólników: ustawa z dnia 15 września 2000 r. Kodeks spółek handlowych, t.j. Dz.U. 2024 poz. 18, art. 191 § 1, tekst ustawy
• Zwyczajne zgromadzenie wspólników zatwierdza sprawozdanie finansowe za ubiegły rok i podejmuje uchwałę o podziale zysku albo pokryciu straty: ustawa z dnia 15 września 2000 r. Kodeks spółek handlowych, t.j. Dz.U. 2024 poz. 18, art. 231 § 2 pkt 1–2, tekst ustawy
• Wspólnik, który wbrew przepisom prawa lub postanowieniom umowy spółki otrzymał wypłatę, jest obowiązany do jej zwrotu: ustawa z dnia 15 września 2000 r. Kodeks spółek handlowych, t.j. Dz.U. 2024 poz. 18, art. 198 § 1, tekst ustawy
• Stratą z poprzednich lat można obniżyć dochód kolejnych pięciu lat (do 50 % straty rocznie albo jednorazowo do 5 000 000 zł): to obniża podatek, nie limit dywidendy: ustawa z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych, t.j. Dz.U. 2026 poz. 554, art. 7 ust. 5, tekst ustawy
• Otrzymana pożyczka (także od wspólnika) nie jest przychodem spółki: ustawa z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych, t.j. Dz.U. 2026 poz. 554, art. 12 ust. 4 pkt 1, tekst ustawy
• Zeznanie CIT składa się do końca trzeciego miesiąca roku następnego i w tym terminie wpłaca podatek należny albo różnicę ponad zapłacone zaliczki (termin 31.03.2027): ustawa z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych, t.j. Dz.U. 2026 poz. 554, art. 27 ust. 1, tekst ustawy
• Przykład zakłada CIT na zasadach ogólnych: spółka, która wybrała ryczałt od dochodów spółek, płaci podatek (10 % albo 20 %) m.in. od zysku przeznaczonego do wypłaty wspólnikom i od ukrytych zysków, zamiast od dochodu obliczanego za każdy rok: ustawa z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych, t.j. Dz.U. 2026 poz. 554, rozdział 6b, art. 28m ust. 1 i art. 28o ust. 1, tekst ustawy

Jak True Balance pomaga

W ramach pełnej księgowości sp. z o.o. biuro pokazuje zarządowi na platformie klienta, jaka część zysku (po uwzględnieniu niepokrytych strat z lat poprzednich) może zostać przeznaczona do podziału. Pożyczka wspólnika jest tam pokazana osobno: jako dług spółki wobec wspólnika, a nie jej zarobek.

Więcej o usłudze: Pełna księgowość sp. z o.o..

Więcej: Mój True Balance: platforma klienta. Platformę wdrażamy dla ograniczonej puli klientów biura.

Zastrzeżenie

Materiał informacyjny, nie porada podatkowa ani prawna; przykłady na danych fikcyjnych; stan prawny na dzień 2026-09-27.